Trang 1: 1. Định nghĩa Hàm số bậc nhất
Mạch 1/4
1. Định nghĩa Hàm số bậc nhất
Hàm số bậc nhất là hàm số có dạng tổng quát , với và là các hằng số và điều kiện . Trong đó, là biến số, là hàm số phụ thuộc vào . Hệ số được gọi là hệ số góc, còn là tung độ gốc.
Hàm số nào sau đây là hàm số bậc nhất?
Mạch 2/4
2. Tính chất của Hàm số bậc nhất
Hàm số bậc nhất có tập xác định là . Tính đồng biến, nghịch biến phụ thuộc vào dấu của hệ số góc . Nếu , hàm số đồng biến (khi tăng, tăng). Nếu , hàm số nghịch biến (khi tăng, giảm).
Cho hàm số . Khẳng định nào sau đây là đúng?
Mạch 3/4
3. Đồ thị Hàm số bậc nhất
Đồ thị của hàm số bậc nhất (với ) là một đường thẳng. Đường thẳng này luôn cắt trục tung tại điểm có tung độ bằng , tức là điểm . Để vẽ đồ thị, ta chỉ cần xác định hai điểm bất kỳ thuộc đường thẳng đó.
Đồ thị của hàm số cắt trục tung tại điểm có tọa độ là:
Mạch 4/4
4. Cách vẽ đồ thị Hàm số bậc nhất
Để vẽ đồ thị hàm số , ta thực hiện các bước sau: Bước 1: Chọn , tìm , được điểm trên trục . Bước 2: Chọn , tìm , được điểm trên trục . Bước 3: Vẽ đường thẳng đi qua hai điểm và . Nếu , đồ thị đi qua gốc tọa độ .
Để vẽ đồ thị hàm số , ta cần tìm hai điểm thuộc đồ thị. Nếu cho , hoành độ bằng bao nhiêu?
Ghi nhớ
Điểm cần nhớ
- Hàm số bậc nhất có dạng với .
- Hệ số là hệ số góc, là tung độ gốc.
- Đồ thị của hàm số bậc nhất là một đường thẳng.
- Nếu , hàm số đồng biến. Nếu , hàm số nghịch biến.
- Để vẽ đồ thị, cần xác định hai điểm thuộc đường thẳng (thường là giao điểm với trục và ).
- Tập xác định của hàm số bậc nhất là .
Lỗi hay gặp
Lỗi hay gặp
- Quên điều kiện khi xác định hàm số bậc nhất.Sửa: Luôn kiểm tra hệ số của phải khác để đảm bảo đó là hàm số bậc nhất. Nếu , hàm số trở thành , là hàm hằng, không phải bậc nhất.
- Nhầm lẫn giữa tính đồng biến và nghịch biến.Sửa: Ghi nhớ: thì đồng biến (đồ thị đi lên từ trái sang phải); thì nghịch biến (đồ thị đi xuống từ trái sang phải).
- Vẽ đồ thị không chính xác do xác định điểm sai hoặc nối điểm không thẳng.Sửa: Cẩn thận khi tính toán tọa độ hai điểm (thường là giao điểm với trục và ). Dùng thước kẻ để vẽ đường thẳng.
Quy trình
Quy trình giải
Xác định dạng
Kiểm tra xem hàm số có dạng với hay không để nhận dạng hàm số bậc nhất.
→Xem lại: Hàm sốXác định hệ số
Tìm giá trị của (hệ số góc) và (tung độ gốc) từ phương trình hàm số.
Xét tính biến thiên
Dựa vào dấu của hệ số : nếu thì hàm số đồng biến, nếu thì hàm số nghịch biến.
Vẽ đồ thị
Xác định hai điểm thuộc đồ thị (thường là giao điểm với trục và ) rồi nối chúng bằng đường thẳng.
→Xem lại: Đường thẳngGiải bài toán liên quan
Sử dụng các tính chất của hàm số bậc nhất để giải quyết các bài toán tìm , tìm tọa độ điểm, v.v.
Ví dụ 1/3
Nhận dạng hàm số bậc nhất và xác định hệ số
Ví dụ 2/3
Vẽ đồ thị hàm số bậc nhất
Ví dụ 3/3
Xác định tính đồng biến, nghịch biến
Dạng toán
Dạng toán thường gặp
Nhận biết hàm số bậc nhất và xác định các hệ số , của nó.
- 1Kiểm tra dạng
- 2Đảm bảo
- 3Xác định và
⚠️ Cẩn thận với các dạng không phải bậc nhất như hoặc dưới mẫu.
Ứng dụng
Toán này dùng ở đâu
Hàm số bậc nhất được sử dụng rộng rãi để mô tả các mối quan hệ tuyến tính, nơi một đại lượng thay đổi tỉ lệ với đại lượng khác.
Thú vị: Khái niệm về hàm số, đặc biệt là các hàm số đơn giản như hàm số bậc nhất, đã được các nhà toán học cổ đại nghiên cứu dưới nhiều hình thức khác nhau, nhưng cách biểu diễn đại số hiện đại và việc sử dụng hệ trục tọa độ để vẽ đồ thị được phát triển mạnh mẽ bởi René Descartes vào thế kỷ 17, mở ra một kỷ nguyên mới cho hình học giải tích.
Bài tập thử
Làm thử vài câu
Cho hàm số . Tính khi .
Cho hàm số . Tính khi .
Cho hàm số . Tính khi .
Còn hàng trăm bài tập nữa
Đăng nhập miễn phí để luyện không giới hạn
Xong lý thuyết — bấm Luyện tập ở cột bên phải (hoặc Enter)
Phím ← → lật trang · Enter đi tiếp · bấm dot để nhảy tới trang đã học