Trang 1: Định nghĩa các tỉ số lượng giác của góc nhọn
Mạch 1/4
Định nghĩa các tỉ số lượng giác của góc nhọn
Trong một tam giác vuông, xét một góc nhọn :
- là tỉ số giữa cạnh đối và cạnh huyền.
- là tỉ số giữa cạnh kề và cạnh huyền.
- là tỉ số giữa cạnh đối và cạnh kề.
- là tỉ số giữa cạnh kề và cạnh đối.
Các tỉ số này chỉ áp dụng cho góc nhọn trong tam giác vuông.
Cho tam giác vuông tại . Cạnh đối của góc là , cạnh huyền là . Phát biểu nào sau đây đúng về tỉ số lượng giác của góc ?
Mạch 2/4
Ví dụ về tính tỉ số lượng giác
Xét tam giác vuông tại có , , . Ta có thể tính các tỉ số lượng giác của góc như sau: \newline . \newline . \newline . \newline . Các giá trị này chỉ phụ thuộc vào góc , không phụ thuộc vào độ dài các cạnh.
Trong tam giác vuông tại với , giá trị của là bao nhiêu?
Mạch 3/4
Tính chất của tỉ số lượng giác
Với mọi góc nhọn , ta có và . Các giá trị và luôn dương. Một tính chất quan trọng là mối liên hệ giữa hai góc phụ nhau. Nếu , thì , , , và .
Nếu và là hai góc nhọn phụ nhau, thì đẳng thức nào sau đây luôn đúng?
Mạch 4/4
Các hệ thức lượng giác cơ bản
Ngoài các định nghĩa và tính chất trên, chúng ta còn có các hệ thức lượng giác cơ bản khác. \newline \textbf{Quan hệ giữa tang và cotang:} và . Hoặc (với ). \newline \textbf{Định lý Pitago cho tỉ số lượng giác:} . Đây là các công thức nền tảng để giải nhiều bài toán.
Cho góc nhọn . Nếu , giá trị của là bao nhiêu?
Ghi nhớ
Điểm cần nhớ
- Định nghĩa của góc nhọn trong tam giác vuông.
- Giá trị các tỉ số lượng giác của góc nhọn luôn dương và không phụ thuộc vào độ dài cạnh tam giác mà chỉ phụ thuộc vào độ lớn của góc.
- Quan hệ giữa tỉ số lượng giác của hai góc phụ nhau: , .
- Các hệ thức cơ bản: , , .
Lỗi hay gặp
Lỗi hay gặp
- Nhầm lẫn giữa cạnh đối và cạnh kề khi xác định tỉ số lượng giác cho một góc nhọn cụ thể trong tam giác vuông.Sửa: Luôn vẽ hình và đánh dấu rõ ràng cạnh đối, cạnh kề và cạnh huyền so với góc nhọn đang xét. Cạnh đối là cạnh không chung đỉnh với góc, cạnh kề là cạnh chung đỉnh với góc nhưng không phải cạnh huyền.
- Áp dụng các tỉ số lượng giác cho tam giác không phải tam giác vuông hoặc cho góc không phải góc nhọn.Sửa: Chỉ sử dụng định nghĩa tỉ số lượng giác của góc nhọn trong tam giác vuông. Nếu bài toán cho tam giác thường, cần kẻ thêm đường phụ để tạo ra tam giác vuông.
- Sai sót khi sử dụng các hệ thức cơ bản, ví dụ: quên bình phương trong hoặc nhầm lẫn giữa và .Sửa: Học thuộc và hiểu rõ ý nghĩa của từng hệ thức. Thực hành nhiều bài tập để ghi nhớ các công thức và cách biến đổi.
Quy trình
Quy trình giải
Vẽ hình, xác định
Vẽ tam giác vuông và đánh dấu rõ ràng góc nhọn cần xét, các cạnh đối, cạnh kề và cạnh huyền.
💡 Sử dụng bút màu hoặc kí hiệu khác nhau để phân biệt các cạnh.
→Xem lại: Hệ thức lượng trong tam giác vuôngTính cạnh còn thiếu
Nếu chưa biết đủ độ dài các cạnh, sử dụng định lí Pythagore () hoặc các hệ thức về cạnh và đường cao trong tam giác vuông để tìm cạnh còn lại.
💡 Kiểm tra lại phép tính để tránh sai sót cơ bản.
→Xem lại: Định lí PythagoreÁp dụng công thức
Sử dụng đúng công thức tỉ số lượng giác () tương ứng với cạnh đối, cạnh kề, cạnh huyền và góc nhọn đã xác định.
💡 Nhớ câu 'Sin đi học (đối/huyền), Cos không hư (kề/huyền), Tan đoàn kết (đối/kề), Cotan kết đoàn (kề/đối)' để dễ nhớ.
→Xem lại: Hệ thức lượng giácThực hiện tính toán
Thay thế các giá trị đã biết vào công thức và thực hiện phép tính. Có thể sử dụng máy tính bỏ túi để tính giá trị của các tỉ số lượng giác nếu cần.
💡 Làm tròn kết quả theo yêu cầu của đề bài.
Kiểm tra kết quả
Xem xét kết quả có hợp lí không (ví dụ: và phải nằm trong khoảng ).
💡 Sử dụng các hệ thức cơ bản để kiểm tra chéo (ví dụ: ).
Ví dụ 1/3
Tính tỉ số lượng giác
Ví dụ 2/3
Tính độ dài cạnh
Ví dụ 3/3
Sử dụng hệ thức cơ bản
Dạng toán
Dạng toán thường gặp
Cho độ dài các cạnh của tam giác vuông, yêu cầu tính các tỉ số lượng giác của một góc nhọn.
- 1Xác định cạnh đối, kề, huyền
- 2Tính cạnh còn thiếu (nếu có)
- 3Áp dụng công thức tỉ số lượng giác
⚠️ Luôn vẽ hình và ghi rõ các cạnh để tránh nhầm lẫn.
Ứng dụng
Toán này dùng ở đâu
Tỉ số lượng giác giúp chúng ta gián tiếp đo chiều cao của vật thể, khoảng cách mà không cần đo trực tiếp, rất hữu ích trong nhiều lĩnh vực.
Thú vị: Các khái niệm về lượng giác đã được phát triển từ thời Hy Lạp cổ đại và Ấn Độ, ban đầu được sử dụng trong thiên văn học để tính toán vị trí các thiên thể trên bầu trời.
Bài tập thử
Làm thử vài câu
Tam giác vuông có hai cạnh góc vuông 3 và 4, cạnh huyền 5. Với góc nhọn đối diện cạnh 3, tính .
Tam giác vuông có hai cạnh góc vuông 7 và 24, cạnh huyền 25. Với góc nhọn đối diện cạnh 7, tính .
Tam giác vuông có hai cạnh góc vuông 12 và 16, cạnh huyền 20. Với góc nhọn đối diện cạnh 12, tính .
Còn hàng trăm bài tập nữa
Đăng nhập miễn phí để luyện không giới hạn
Xong lý thuyết — bấm Luyện tập ở cột bên phải (hoặc Enter)
Phím ← → lật trang · Enter đi tiếp · bấm dot để nhảy tới trang đã học