ThoátLý thuyếtƯớc chung và ước chung lớn nhất Công cụ
1/13

Trang 1: 1. Ước của một số tự nhiên

Mạch 1/4

1. Ước của một số tự nhiên

Số tự nhiên bb khác 0 là ước của số tự nhiên aa nếu aa chia hết cho bb. Ký hiệu tập hợp các ước của aa là U(a)U(a). Ví dụ, ta tìm các ước của 1212. Ta thấy 1212 chia hết cho 1,2,3,4,6,121, 2, 3, 4, 6, 12. Do đó, U(12)={1;2;3;4;6;12}U(12) = \{1; 2; 3; 4; 6; 12\}. Mỗi số tự nhiên khác 0 đều có ít nhất hai ước là 11 và chính nó.

Số nào sau đây là ước của 2020?

Mạch 2/4

2. Ước chung của hai số

Ước chung của hai hay nhiều số là ước của tất cả các số đó. Để tìm ước chung của hai số, ta có thể liệt kê các ước của từng số rồi tìm các số chung. Ký hiệu tập hợp các ước chung của aa và bb là UC(a,b)UC(a, b). Ví dụ, tìm UC(10,15)UC(10, 15). Ta có U(10)={1;2;5;10}U(10) = \{1; 2; 5; 10\} và U(15)={1;3;5;15}U(15) = \{1; 3; 5; 15\}. Các số chung là 11 và 55. Vậy UC(10,15)={1;5}UC(10, 15) = \{1; 5\}.

Tìm UC(8,12)UC(8, 12).

Mạch 3/4

3. Ước chung lớn nhất (ƯCLN)

Ước chung lớn nhất của hai hay nhiều số tự nhiên là số lớn nhất trong tập hợp các ước chung của các số đó. Ký hiệu là UCLN(a,b)UCLN(a, b). Để tìm UCLNUCLN bằng phương pháp liệt kê, ta tìm UC(a,b)UC(a, b) rồi chọn số lớn nhất. Ví dụ, từ UC(10,15)={1;5}UC(10, 15) = \{1; 5\}, ta thấy số lớn nhất là 55. Vậy UCLN(10,15)=5UCLN(10, 15) = 5.

Số lớn nhất trong tập hợp UC(6,9)UC(6, 9) là bao nhiêu?

Mạch 4/4

4. Tính chất quan trọng của ƯCLN

Một tính chất quan trọng là mọi ước chung của hai hay nhiều số đều là ước của UCLNUCLN của chúng. Nghĩa là, nếu dd là một ước chung của aa và bb, thì dd cũng là ước của UCLN(a,b)UCLN(a, b). Ngoài ra, nếu aa chia hết cho bb, thì UCLN(a,b)=bUCLN(a, b) = b. Ví dụ, vì 1212 chia hết cho 66, nên UCLN(12,6)=6UCLN(12, 6) = 6.

Theo tính chất, nếu aa chia hết cho bb, thì UCLN(a,b)UCLN(a, b) bằng bao nhiêu?

Ghi nhớ

Điểm cần nhớ

  • Ư(a)Ư(a) là tập hợp các số tự nhiên mà aa chia hết cho chúng.
  • ƯC(a,b)ƯC(a, b) là tập hợp các số vừa là ước của aa, vừa là ước của bb.
  • ƯCLN(a,b)ƯCLN(a, b) là số lớn nhất trong tập hợp ƯC(a,b)ƯC(a, b).
  • Mọi ước chung của aa và bb đều là ước của ƯCLN(a,b)ƯCLN(a, b).

Lỗi hay gặp

Lỗi hay gặp

  • Nhầm lẫn giữa ước chung và bội chung.
    Sửa: Ước là số nhỏ hơn hoặc bằng số ban đầu (trừ số 0), còn bội là số lớn hơn hoặc bằng số ban đầu. Hãy nhớ rõ định nghĩa của từng khái niệm.
  • Liệt kê thiếu ước của một số khi tìm ước chung.
    Sửa: Khi liệt kê ước của một số, hãy liệt kê theo cặp (ví dụ: 1 và chính nó, 2 và số đó chia 2, v.v.) để đảm bảo không bỏ sót. Có thể bắt đầu từ 1 và tăng dần.
  • Chọn sai số lớn nhất trong tập hợp ước chung để làm ƯCLN.
    Sửa: Sau khi tìm được tập hợp ước chung, cần nhìn kỹ và so sánh các số để chọn ra số có giá trị lớn nhất.

Quy trình

Quy trình giải

Bước 1

Liệt kê ước

Liệt kê tất cả các ước của mỗi số tự nhiên đã cho. Ví dụ: Ư(a)={d1,d2,...}Ư(a) = \{d_1, d_2, ...\}.

💡 Hãy liệt kê từ 11 đến chính số đó để tránh bỏ sót.

Bước 2

Tìm ước chung

Tìm các số xuất hiện trong tất cả các tập hợp ước đã liệt kê ở bước 1. Đây chính là tập hợp các ước chung của các số đó, ký hiệu là ƯC(...)ƯC(...).

💡 Dùng bút khác màu hoặc khoanh tròn các số chung để dễ nhận biết.

Bước 3

Xác định ƯCLN

Trong tập hợp các ước chung vừa tìm được, số lớn nhất chính là ƯCLNƯCLN của các số đó.

💡 Kiểm tra kỹ để đảm bảo bạn đã chọn số lớn nhất trong tập hợp ước chung.

Bước 4

Kiểm tra lại

Để đảm bảo kết quả đúng, hãy kiểm tra xem ƯCLNƯCLN tìm được có chia hết cho tất cả các số ban đầu không, và không có ước chung nào lớn hơn nó.

💡 Nếu ƯCLNƯCLN không chia hết cho một trong các số, bạn đã tính sai.

Ví dụ 1/3

Tìm ước chung

VÍ DỤ 1 · Tìm ước chung
L2
Tìm tập hợp các ước chung của 2020 và 3030.

Ví dụ 2/3

Tìm ước chung lớn nhất

VÍ DỤ 2 · Tìm ước chung lớn nhất
L2
Tìm UCLN(42,60)UCLN(42, 60).

Ví dụ 3/3

Chia đều đồ vật

VÍ DỤ 3 · Chia đều đồ vật
L3
Một đội văn nghệ có 2424 nam và 3636 nữ. Muốn chia đội thành các nhóm sao cho số nam và số nữ ở mỗi nhóm đều bằng nhau. Hỏi có thể chia được nhiều nhất bao nhiêu nhóm?

Dạng toán

Dạng toán thường gặp

Các bài toán yêu cầu tìm trực tiếp tập hợp ước chung hoặc ước chung lớn nhất của hai hay nhiều số cho trước.

  1. 1Liệt kê các ước
  2. 2Tìm các ước chung
  3. 3Chọn số lớn nhất (nếu tìm ƯCLN)

⚠️ Cần liệt kê đầy đủ và chính xác các ước của mỗi số để tránh sai sót.

Ứng dụng

Toán này dùng ở đâu

Ước chung và ước chung lớn nhất được ứng dụng rộng rãi trong việc chia đều các vật phẩm, sắp xếp đồ vật hoặc giải quyết các bài toán tối ưu trong cuộc sống hàng ngày.

Sắp xếp, chia nhóm: Chia đều số học sinh nam và nữ vào các đội sao cho số đội là nhiều nhất, hoặc chia kẹo, bánh vào các túi quà giống nhau mà không bị dư.
Thiết kế, xây dựng: Cắt các tấm vật liệu (gạch, gỗ) có kích thước khác nhau thành các mảnh vuông lớn nhất có thể để lát nền hoặc ghép đồ vật mà không lãng phí vật liệu.

Thú vị: Ước chung lớn nhất (GCD) là một khái niệm cổ xưa, được sử dụng từ thời Hy Lạp cổ đại bởi nhà toán học Euclid trong thuật toán nổi tiếng mang tên ông để tìm GCD của hai số.

Bài tập thử

Làm thử vài câu

1

Số tự nhiên xx thỏa mãn 6⋮x6 \vdots x và 8⋮x8 \vdots x thì

2

Số tự nhiên xx thỏa mãn a⋮xa \vdots x, b⋮xb \vdots x và xx lớn nhất thì

3

Ta có x=ƯCLN(12,16)x = ƯCLN(12,16) khi đó:

Còn hàng trăm bài tập nữa

Đăng nhập miễn phí để luyện không giới hạn

Bắt đầu luyện

Xong lý thuyết — bấm Luyện tập ở cột bên phải (hoặc Enter)

Luyện tập