ThoátLý thuyếtHàm số liên tục Công cụ
1/12

Trang 1: 1. Tính liên tục tại một điểm

Mạch 1/4

1. Tính liên tục tại một điểm

Một hàm số ff được gọi là liên tục tại điểm x0x_0 nếu thỏa mãn ba điều kiện: ff xác định tại x0x_0, limxx0f(x)\lim_{x\to x_0}f(x) tồn tại, và limxx0f(x)=f(x0)\lim_{x\to x_0}f(x)=f(x_0). Điều này có nghĩa là đồ thị hàm số không bị đứt quãng tại điểm đó.

Hàm số ff liên tục tại x0x_0 nếu thỏa mãn điều kiện nào sau đây?

Mạch 2/4

2. Tính liên tục trên một khoảng hoặc đoạn

Hàm số ff được gọi là liên tục trên một khoảng (a;b)(a;b) nếu nó liên tục tại mọi điểm xx thuộc khoảng đó. Tương tự, ff liên tục trên đoạn [a;b][a;b] nếu nó liên tục trên khoảng (a;b)(a;b) và liên tục bên phải tại aa (limxa+f(x)=f(a)\lim_{x\to a^+}f(x)=f(a)), liên tục bên trái tại bb (limxbf(x)=f(b)\lim_{x\to b^-}f(x)=f(b)).

Khi nào hàm số ff được gọi là liên tục trên đoạn [a;b][a;b]?

Mạch 3/4

3. Các hàm số sơ cấp liên tục

Một số lớp hàm số quen thuộc có tính chất liên tục đặc biệt. Hàm đa thức liên tục trên toàn tập số thực R\mathbb{R}. Các hàm phân thức, hàm chứa căn thức, hàm lượng giác (sin, cos, tan, cot) liên tục trên tập xác định của chúng. Điều này giúp việc khảo sát sự biến thiên của hàm số trở nên thuận tiện hơn.

Hàm số nào sau đây liên tục trên R\mathbb{R}?

Mạch 4/4

4. Định lý giá trị trung gian

Định lý này phát biểu rằng: Nếu hàm số ff liên tục trên đoạn [a;b][a;b]f(a)f(b)<0f(a) \cdot f(b) < 0 (tức là f(a)f(a)f(b)f(b) trái dấu), thì phương trình f(x)=0f(x)=0 chắc chắn có ít nhất một nghiệm cc nằm trong khoảng (a;b)(a;b). Đây là công cụ hữu ích để chứng minh sự tồn tại nghiệm của phương trình.

Cho hàm số f(x)=x3x+1f(x) = x^3 - x + 1. Biết ff liên tục trên R\mathbb{R}. Tìm khẳng định đúng?

Ghi nhớ

Điểm cần nhớ

  • Liên tục tại x0 ⟺ lim f(x)=f(x0)
  • Đa thức liên tục trên toàn ℝ
  • Phân thức/căn/LG liên tục trên TXĐ
  • f(a)·f(b)<0 và f liên tục → có nghiệm trong (a;b)
  • Điểm gián đoạn: nơi lim ≠ f hoặc f không xác định

Lỗi hay gặp

Lỗi hay gặp

  • Kết luận liên tục mà không kiểm tra f xác định tại x0
    Sửa: Cần cả ba: f(x0) tồn tại, lim tồn tại, và bằng nhau.
  • Áp dụng định lý giá trị trung gian khi f không liên tục
    Sửa: Định lý chỉ dùng cho hàm liên tục trên [a;b].
  • Quên xét giới hạn một bên tại điểm ghép
    Sửa: Hàm cho theo từng khoảng phải kiểm tra giới hạn hai bên tại điểm nối.

Quy trình

Quy trình giải

1

Định nghĩa hàm liên tục

f liên tục tại x=a khi: f(a) xác định, lim_{x→a}f(x) tồn tại, và lim_{x→a}f(x)=f(a).

2

Kiểm tra ba điều kiện

Kiểm tra từng điều kiện: f(a) có xác định không? Giới hạn có tồn tại không? Hai giá trị có bằng nhau không?

💡 Thiếu bất kỳ điều kiện nào thì hàm không liên tục

3

Hàm liên tục trên khoảng

Hàm liên tục trên (a,b) nếu liên tục tại mọi điểm trong khoảng; đa thức, sin, cos, eˣ liên tục trên ℝ.

4

Áp dụng định lý trung gian

Nếu f liên tục trên [a,b] và f(a)·f(b)<0 thì tồn tại c∈(a,b) sao cho f(c)=0.

5

Xét điểm gián đoạn

Điểm gián đoạn bỏ được: giới hạn tồn tại nhưng ≠f(a); gián đoạn vô hạn: giới hạn là ±∞.

Ví dụ 1/2

Kiểm tra tính liên tục của hàm số tại một điểm

VÍ DỤ 1 · Kiểm tra tính liên tục của hàm số tại một điểm
L2
Xét tính liên tục của hàm số f(x)={x21x1khi x13khi x=1f(x) = \begin{cases} \frac{x^2 - 1}{x - 1} & \text{khi } x \neq 1 \\ 3 & \text{khi } x = 1 \end{cases} tại điểm x0=1x_0 = 1.

Ví dụ 2/2

Ứng dụng định lý giá trị trung gian

VÍ DỤ 2 · Ứng dụng định lý giá trị trung gian
L3
Chứng minh rằng phương trình x3x1=0x^3 - x - 1 = 0 có ít nhất một nghiệm trong khoảng (1,2)(1, 2).

Dạng toán

Dạng toán thường gặp

Xét ba điều kiện liên tục tại một điểm cho trước và kết luận.

  1. 1Tính f(a)
  2. 2Tính lim_{x→a}f(x) (cả hai phía nếu cần)
  3. 3So sánh và kết luận

⚠️ Hàm liên tục trên từng khoảng được ghép qua điều kiện tại điểm nối

Ứng dụng

Toán này dùng ở đâu

Tính liên tục đảm bảo "không đứt gãy" — điều kiện để nhiều định lý quan trọng đúng.

Kỹ thuật: Tín hiệu, nhiệt độ biến thiên liên tục; điểm gián đoạn báo hiệu sự cố.
Kinh tế: Định lý giá trị trung gian đảm bảo tồn tại mức giá cân bằng cung-cầu.
Đồ họa: Đường cong, bề mặt mượt trong thiết kế dựa trên hàm liên tục.

Thú vị: Định lý giá trị trung gian đảm bảo: tại mọi thời điểm luôn tồn tại hai điểm đối xứng trên xích đạo có cùng nhiệt độ — một hệ quả bất ngờ của tính liên tục!

Bài tập thử

Làm thử vài câu

1

Cho hàm số f(x)=x21x1f(x) = \dfrac{x^2 - 1}{x - 1}. Hàm số f(x)f(x) liên tục tại điểm x=1x = 1 khi nào?

2

Cho hàm số f(x)={x24x2neu x2mneu x=2f(x) = \begin{cases} \dfrac{x^2-4}{x-2} & \text{neu } x \ne 2 \\ m & \text{neu } x = 2 \end{cases}. Tìm giá trị của mm để hàm số liên tục tại x=2x=2.

3

Cho hàm số f(x)=x21x1f(x) = \dfrac{x^2 - 1}{x - 1} với mọi x1x \neq 1. Để hàm số liên tục tại x=1x=1, ta cần định nghĩa f(1)f(1) bằng bao nhiêu?

Còn hàng trăm bài tập nữa

Đăng nhập miễn phí để luyện không giới hạn

Bắt đầu luyện

Xong lý thuyết — bấm Luyện tập ở cột bên phải (hoặc Enter)

Luyện tập