Trang 1: Không gian mẫu và Biến cố
Mạch 1/4
Không gian mẫu và Biến cố
Trong lý thuyết xác suất, không gian mẫu là tập hợp tất cả các kết quả có thể xảy ra của một phép thử ngẫu nhiên. Mỗi kết quả trong được gọi là một phần tử của không gian mẫu. Một biến cố là một tập con của không gian mẫu, tức là . Biến cố là một tập hợp các kết quả mà ta quan tâm. Ví dụ, khi tung một con xúc xắc cân đối, không gian mẫu là . Biến cố 'mặt chẵn xuất hiện' là .
Cho một con xúc xắc cân đối 6 mặt. Không gian mẫu là gì?
Mạch 2/4
Xác suất cổ điển
Khi tất cả các kết quả trong không gian mẫu đều có khả năng xảy ra như nhau (đồng xác suất), xác suất của một biến cố được tính bằng công thức: . Trong đó, là số kết quả thuận lợi cho biến cố (số phần tử của tập ), và là tổng số kết quả có thể xảy ra (số phần tử của không gian mẫu). Giá trị xác suất luôn nằm trong đoạn .
Một hộp có 3 bi xanh và 2 bi đỏ. Lấy ngẫu nhiên 1 bi. Xác suất lấy được bi xanh là bao nhiêu?
Mạch 3/4
Quy tắc đếm cơ bản
Để tính toán số phần tử của biến cố và không gian mẫu, ta thường sử dụng các quy tắc đếm. Quy tắc cộng: Nếu có cách thực hiện hành động 1 và cách thực hiện hành động 2, hai hành động này không thể đồng thời xảy ra, thì có cách để thực hiện một trong hai hành động. Quy tắc nhân: Nếu thực hiện hành động 1 có cách và ứng với mỗi cách đó có cách thực hiện hành động 2, thì có cách để thực hiện cả hai hành động. Các công thức Hoán vị (), Chỉnh hợp (), Tổ hợp () cũng rất quan trọng.
Có 3 con đường từ A đến B và 4 con đường từ B đến C. Hỏi có bao nhiêu cách đi từ A đến C qua B?
Mạch 4/4
Tính chất của Xác suất
Xác suất có một số tính chất quan trọng giúp ta tính toán dễ dàng hơn. Xác suất của biến cố không thể (tập rỗng ) bằng 0: . Xác suất của biến cố chắc chắn (không gian mẫu ) bằng 1: . Xác suất của biến cố đối (không xảy ra ) là . Nếu và là hai biến cố, xác suất hợp của chúng là .
Nếu xác suất để trời mưa ngày mai là , thì xác suất để trời không mưa ngày mai là bao nhiêu?
Ghi nhớ
Điểm cần nhớ
- khi các kết quả đồng đều.
- — bù xác suất.
- Tổ hợp : chọn phần tử từ , không quan tâm thứ tự.
- Chỉnh hợp : chọn phần tử có thứ tự.
- Độc lập: .
Lỗi hay gặp
Lỗi hay gặp
- Tung đồng xu 3 lần, xác suất được đúng 2 mặt sấp là .Sửa: ; (SSN,SNS,NSS); .
- Nhầm tổ hợp và chỉnh hợp: .Sửa: ; còn là chỉnh hợp.
Quy trình
Quy trình giải
Xác định không gian mẫu
Liệt kê tất cả kết quả có thể xảy ra của thí nghiệm ngẫu nhiên; gọi là Ω.
Xác định biến cố A
Mô tả biến cố A bằng lời; tìm tập con của Ω thỏa mãn điều kiện biến cố A.
Đếm số phần tử
Tính |Ω| (tổng số kết quả) và |A| (số kết quả thuận lợi cho A).
💡 Dùng quy tắc đếm nếu không gian mẫu lớn
Tính xác suất
P(A) = |A|/|Ω| khi các kết quả đồng khả năng; 0 ≤ P(A) ≤ 1.
Kiểm tra và biện luận
Kiểm tra P(A)+P(Ā)=1; biện luận kết quả có hợp lý không.
Ví dụ 1/2
Ví dụ 1
Ví dụ 2/2
Ví dụ 2
Dạng toán
Dạng toán thường gặp
Liệt kê không gian mẫu và biến cố để tính xác suất theo định nghĩa cổ điển.
- 1Liệt kê Ω
- 2Xác định biến cố A ⊆ Ω
- 3Tính P(A)=|A|/|Ω|
⚠️ Đảm bảo các kết quả đồng khả năng
Ứng dụng
Toán này dùng ở đâu
Xác suất lượng hóa sự may rủi — nền của bảo hiểm, dự báo và trò chơi.
Thú vị: Lý thuyết xác suất ra đời từ... cờ bạc: năm 1654 hai nhà toán học Pascal và Fermat trao đổi thư để giải bài toán chia tiền cược dở dang!
Bài tập thử
Làm thử vài câu
Gieo một đồng tiền liên tiếp 3 lần thì số phần tử của không gian mẫu n(Ω) là
Gieo một con xúc xắc cân đối đồng chất. Xác suất để mặt chấm chẵn xuất hiện là
Từ các số tự nhiên lấy ngẫu nhiên một số. Xác suất để lấy được số chia hết cho là
Còn hàng trăm bài tập nữa
Đăng nhập miễn phí để luyện không giới hạn
Xong lý thuyết — bấm Luyện tập ở cột bên phải (hoặc Enter)
Phím ← → lật trang · Enter đi tiếp · bấm dot để nhảy tới trang đã học